Turgut Özal Üniversitesinde geliştirilen çevreci proje ile ceviz kabuğu atıkları asfalt üretiminde kullanılarak yol ömrü uzatıldı, bakım maliyetleri azaldı. Yenilikçi yöntem, uluslararası bilim dünyasında büyük yankı uyandırdı.
Malatya Turgut Özal Üniversitesinde (MTÜ) yürütülen bilimsel bir proje kapsamında, ceviz kabuğu atıkları asfalt üretiminde değerlendirilerek yol dayanıklılığını artıran çevreci bir yöntem geliştirildi. Mühendislik ve Doğa Bilimleri Fakültesi öğretim üyesi Dr. Abdulgazi Gedik’in öncülüğünde yürütülen çalışma, uluslararası saygınlığı bulunan Construction and Building Materials dergisinde yayımlanarak bilim dünyasında dikkat çekti.
Araştırma sonuçlarına göre, öğütülmüş ceviz kabuklarının asfalt karışımına belirli oranlarda eklenmesi, yol yüzeyinde yaşlanma, çatlama ve sertleşme gibi deformasyon süreçlerini yavaşlatarak uzun ömürlü ve dayanıklı bir zemin oluşturuyor. Özellikle yüzde 8 oranında ceviz kabuğu tozu ilavesiyle en yüksek performansın elde edildiği belirlendi. Böylece hem yolların bakım maliyetleri düşüyor hem de çevresel sürdürülebilirlik sağlanıyor.
Atık yönetiminde katma değerli dönüşüm
Türkiye, yıllık 360 bin tonluk üretim kapasitesiyle dünya ceviz pazarında önemli bir konumda bulunuyor. Bu üretimden geriye kalan yaklaşık 1,3 milyon tonluk kabuk atığının değerlendirilmesi, çevreye bırakılan atık yükünü azaltırken, ekonomik bir değer zinciri oluşturma potansiyeli taşıyor. Çalışma, hem tarımsal atık yönetiminde inovatif bir model sunuyor hem de altyapı sektörüne çevre dostu alternatif malzeme kazandırıyor.
Bilimsel veriler sürdürülebilir yol teknolojisini güçlendiriyor
Analizlerde, ceviz kabuğunun yapısında bulunan lignin ve doğal antioksidan bileşenlerin, asfaltın bağlayıcısı olan bitümün oksidasyon sürecini yavaşlattığı tespit edildi. Bu etki sayesinde asfalt yüzeyi dış etkenlere karşı daha dirençli hale geliyor. Bulgular, fosil tabanlı katkıların azaltılması ve sürdürülebilir yol teknolojilerinin yaygınlaştırılması açısından stratejik bir adım olarak değerlendiriliyor.
“Malatya’nın değeri, bilimin hizmetinde”
MTÜ Rektörü Prof. Dr. Recep Bentli, çalışmanın bölgesel potansiyelin bilimsel üretime dönüştürülmesinde örnek teşkil ettiğini vurgulayarak, “Malatya’nın yerel değeri olan cevizi, üniversitemizin araştırma gücüyle dünyaya tanıtıyoruz. Bu proje hem çevre dostu uygulamaları hem de yerelden küresele uzanan bilimsel katkıyı simgeliyor. Üniversitemiz, sürdürülebilirlik eksenli çalışmalarla çevreye, ekonomiye ve topluma değer üretmeye devam edecek” dedi.
MTÜ’nün yürüttüğü bu yenilikçi proje, yeşil dönüşüm ve sürdürülebilir malzeme teknolojileri alanında Türkiye’nin bilimsel rekabet gücünü artırmayı hedefleyen örnek bir çalışma olarak öne çıkıyor. Üniversite yönetimi, çevre odaklı Ar-Ge faaliyetlerini farklı disiplinlerde genişleterek uluslararası görünürlüğünü güçlendirmeyi planlıyor.
